Steeds meer kandidaten omzeilen het sollicitatieformulier en de recruiter, en kloppen rechtstreeks aan bij de werkgever. Tools zoals Grapevines.ai noemen dit de ‘side door’: de achterdeur om binnen te komen. Slimme zet of riskante misstap? Speel je volgende ‘de regels’ of wil je een baan? Een eerlijke afweging voor wie werk zoekt.
In de recruitmentpodcast Chad & Cheese ging het onlangs over een opvallend fenomeen: de ‘side door’, oftewel de achterdeur. Het idee is simpel. De voordeur, het online sollicitatieformulier op de website en het systeem erachter (het ATS, het applicant tracking system) is voor veel kandidaten een doodlopende weg geworden. Tools zoals Grapevines verwoorden het scherp: “De apply-knop is een valluik, een backhole, wij bouwen een achterdeur.” In plaats van solliciteren via het formulier, zoek je de hiring manager op en benader je die rechtstreeks.
Recruitmentexpert J.T. O’Donnell, die in de podcast juist opkomt voor de baanzoeker, is er -vanuit Nederlandse ogen, opvallend genoeg- fel op tegen. Tegelijk zien veel kandidaten vooral kansen: je vergroot je slagingskans en gebruikt de kracht van je netwerk en LinkedIn. Wie heeft gelijk? Allebei een beetje. Hieronder de voor- en nadelen op een rij, zodat je zelf een afgewogen keuze maakt.
Waarom de voordeur rammelt
Eerst even het probleem dat ‘de achterdeur’ oplost. Een normale online sollicitatie heeft een lage slagingskans, op aantrekkelijke functies komen al snel honderden sollicitanten af, en een deel van de vacatures zijn ‘ghost jobs’ (lok vacatures, vooral van bureaus) die nooit echt ingevuld worden. Daar komt bij dat werkgevers steeds vaker AI inzetten om cv’s te filteren, ondanks dat die filters aantoonbaar fouten en vooroordelen kunnen bevatten. Geen wonder dat kandidaten een andere weg zoeken.
Het achterliggende inzicht klopt ook: een groot deel van de banen wordt vervuld via-via, door een warme introductie. Netwerken werkt. De vraag is alleen hoe je dat doet.
De voordelen
- Netwerken loont. Netwerken zorgt ervoor dat je misschien al in gesprek komt of zelfs wordt aangenomen, nog voordat de vacature live komt. Netwerken is een slimme strategie. Vergelijk het met het kopen van een huis. Als je ergens wilt wonen, wil je al een bod hebben gedaan voordat het huis op funda komt.
- Je vergroot je slagingskans. Een warme introductie of een persoonlijk bericht aan de juiste persoon valt veel meer op dan de zoveelste sollicitatie in de stapel. Je springt over de geautomatiseerde voorselectie heen.
- Je benut de kracht van netwerk en LinkedIn. Een gedeelde achtergrond, oud-collega of branchegenoot creëert direct vertrouwen. Precies dat ‘via-via’ waarlangs de meeste goede banen lopen.
- Je profileert je als persoon, niet als trefwoord in een cv. In plaats van te hopen dat je cv de juiste keywords bevat, vertel je zelf je verhaal: wat je brengt en waarom je past. Zeker bij een carrièreswitch is dat goud waard.
- Je doet betere voorbereiding. Om iemand gericht te benaderen, verdiep je je in het bedrijf en de functie. Die research betaalt zich sowieso terug, ook in een eventueel gesprek.
- Je houdt de regie. Je wacht niet passief op een geautomatiseerde afwijzing, maar zet zelf de eerste stap richting de mensen die er echt over gaan.
De nadelen (en die zijn er ook)
Hier zit het tegengeluid van J.T. O’Donnell, en is ook belangrijk om te weten. Haar kernpunt: juist door de voordeur te omzeilen, kun je jezelf op een ‘do-not-hire’-lijst zetten.
- Hiring managers hebben niet voor niets een recruiter. Die fungeert bewust als filter, zodat hun inbox niet volloopt. Stuur je een ongevraagd bericht, dan doorbreek je een proces dat ze expres zo hebben ingericht. Bij irritatie beland je niet bovenaan, maar op een mentale ‘niet doen’-lijst.
- Op schaal wordt het spam. Wanneer veel kandidaten tegelijk dezelfde tool gebruiken om managers rechtstreeks te mailen, verandert de achterdeur in een nieuwe dichtgeslibde voordeur. Het effect verdampt en de ergernis groeit.
- Het verkeerd uitgevoerd schaadt je reputatie. Een generiek, opdringerig of duidelijk door AI gegenereerd bericht werkt averechts. O’Donnell wijst erop dat een meerderheid van de hiring managers AI-content herkent en als rode vlag ziet.
- Niet elke cultuur of sector waardeert het. In sommige organisaties of via bureaus is het ongebruikelijk of zelfs ongewenst om het officiële proces te passeren. Soms verlies je via een bureau juist onderhandelingsruimte als je het overslaat.
Het advies: achterdeur ja, breekijzer nee
De achterdeur is geen trucje om het systeem te slim af te zijn, maar een terugkeer naar hoe werving altijd al werkte: via mensen. Het verschil tussen succes en een zwarte lijst zit in de uitvoering. Een paar richtlijnen:
- Bouw een echte relatie, stuur geen massabericht. Een goed doordacht, persoonlijk bericht aan de juiste persoon verslaat honderd generieke.
- Zoek een aanknopingspunt. Een gedeelde achtergrond, een artikel dat ze schreven, een vraagstuk waar het bedrijf mee worstelt. Maak het over hen, niet alleen over jou.
- Wees waardevol, niet vragend. Begin een gesprek (“ik ben benieuwd naar jullie productcultuur”) in plaats van meteen om een baan te vragen. Maar overvraag niet te veel. Een hiring manager heeft het vaak te druk om ‘zomaar’ een gesprek te beginnen. Daar heeft hij/zij immers een recruiter voor.
- Schrijf in je eigen stem. Gebruik AI hooguit als hulpmiddel, nooit als auteur. Authenticiteit is je grootste troef.
- Combineer met de voordeur. Solliciteer gewoon ook netjes via het formulier. De achterdeur is een aanvulling, geen vervanging.
Kort samengevat
Rechtstreeks aankloppen bij de werkgever kan je slagingskans flink vergroten, mits je het doet als een mens dat een gesprek opent, niet als een robot die een inbox vult. Doe je het persoonlijk, gericht en oprecht, dan opent de achterdeur. Doe je zonder voorbereiding, AI driven en zonder ziel dan gooit de werkgever de achterdeur dicht en staat je naam aan de verkeerde kant. In tegenstelling tot J.T. O’Donell zou ik zeggen… zoek zoveel mogelijk de achterdeur. Zeker via een introducéé en via een persoonlijke en gerichte aanpak. En doe het én, én… dan maak je meer kans. Succes!
